Βρίσκεστε εδώ: ΑρχικήΚαρκίνος Νεφρού

Καρκίνος Του Νεφρού

Ο καρκίνος του νεφρού είναι μία ασθένεια στην οποία κακοήθη κύτταρα εμφανίζονται στα νεφρικά σωληνάρια. Ο νεφροκυτταρικός καρκίνος (αλλιώς λέγεται καρκίνος του νεφρού ή αδενοκαρκίνωμα) είναι μιά πάθηση στην οποία κακοήθη κύτταρα εμφανίζονται στα νεφρικά σωληνάρια.  Υπάρχουν 2 νεφροί δεξιά και αριστερά της σπονδυλικής στήλης στο ύψος της οσφυϊκής μοίρας. Τα νεφρικά σωληνάρια που υπάρχουν στους νεφρούς φιλτράρουν το αίμα και το καθαρίζουν, απομακρύνοντας άχρηστες ουσίες μέσω των ούρων. Τα ούρα περνούν από τον κάθε νεφρό στην ουροδόχο κύστη μέσω ενός μακρύ σωλήνα που ονομάζεται ουρητήρας. Η ουροδόχος κύστη αποθηκεύει τα ούρα μέχρι να αποβληθούν από το σώμα. Ο καρκίνος που ξεκινά από τους ουρητήρες και την νεφρική πύελο ( τμήμα του νεφρού που συλλέγει τα ούρα και τα οδηγεί στους ουρητήρες) είναι διαφορετικός από τον καρκίνου  του νεφρού.

1.png

Εικόνα 1.Η φυσιολογική ανατομία των νεφρών των ουρητήρων και της ουροδόχου κύστεως.

 

Παραγοντες Κινδύνου

Οι παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του νεφρού περιλαμβάνουν:

  1. Η ηλικία. Με την πάροδο της ηλικίας αυξάνεται ο κίνδυνος ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού.

  2. Το κάπνισμα. Οι καπνιστές έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού σε σχέση με τους μη καπνιστές.

  3. Παχυσαρκία. Οι παχύσαρκοι κινδυνεύουν περισσότερο να αναπτύξουν καρκίνο του νεφρού, από τους νορμοβαρείς.

  4. Η υπέρταση.Αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού.

  5. Θεραπεία χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας. Ασθενείς που υποβάλλονται σε αιμοδιάλύση, για μακρό χρονικό διάστημα, έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού.

  6. Νόσος VonHippel – Lindau. Άτομα με την εν λόγω κληρονομική ανωμαλία, αναπτύσσουν σε σημαντικό αριθμό καρκίνο του νεφρού.

  7. Κληρονομικό θηλώδες νεφρικό καρκίνωμα. Όσοι έχουν αυτή την κληρονομική παθολογική κατάσταση ,έχουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού.

  8. Η λήψη συγκεκριμένων αναλγητικών φαρμάκων, για μεγάλο χρονικό διάστημα.

 

 Συμπτώματα

Πιθανά συμπτώματα του καρκίνου του νεφρού περιλαμβάνουν την αιματουρία και ψηλαφητη μάζα στην κοιλιακή χώρα. Αυτά και άλλα συμπτώματα μπορούν να προκληθούν απ τον καρκίνο του νεφρού. Ακόμα και διαφορετικές καταστάσεις μπορούν να προκαλέσουν τα ίδια συμπτώματα. Σε αρχικά στάδια μπορεί να μην υπάρχουν συμπτώματα. Τα συμπτώματα εμφανίζονται καθώς ο όγκος αυξάνει σε μέγεθος. 

 1.Αίμα στα ούρα

 2.Μάζα στην κοιλιά

 3. Πόνο στην οσφύ που δεν υποχωρεί

 4.Ανορεξία

 5.Απώλεια βάρους χωρίς αιτία

 6.Αναιμία

 7.Διαλείπων πυρετός

 

Πώς διαγιγνώσκεται ο καρκίνος του νεφρού;

Φυσική εξέταση και ιστορικό: Κλινική εξέταση του ασθενούς για ανεύρεση σημείων και συμπτωμάτων οπως μια μάζα ή οτιδήποτε άλλο φαίνεται μη φυσιολογικό. Πρέπει να ληφθεί ένα λεπτομερές ιστορικό των συνηθειών του ασθενή, των ασθενειών που έχει περάσει καθώς και των θεραπειών που έχει λάβει.

Εξέταση υπερήχων κοιλίας: Είναι μια διαδικασία κατά την οποία υψηλής συχνότητας κύματα αντανακλώνται από τους εσωτερικούς ιστούς και δημιουργούν εικόνες που απεικονίζουν την ανατομική μορφολογία των οργάνων της κοιλίας και εν προκειμένω των νεφρών. Είναι μια απλή ,ανώδυνη και αποτελεσματική, στη διάγνωση του καρκίνου του νεφρού, απεικονιστική μέθοδος. Με τη χρήση των υπερήχων, έχει αυξηθεί σημαντικά ο αριθμός των περιπτώσεων που ανακαλύπτονται  τυχαία για καρκίνο του νεφρού.

 

2nef.jpg 

Εικόνα 2. Υπερηχογράφημα νεφρών δείχνει ευμεγέθη όγκο αριστερού νεφρού.

 

Εξετάσεις αίματος και ούρων: Οι εργαστηριακές αυτές εξετάσεις ,μπορούν να δώσουν σημαντικές πληροφορίες στον ιατρό, για την αιτία πρόκλησης συμπτωμάτων και κλινικών σημείων .

Εξέταση ούρων: Ελέγχεται το χρώμα των ούρων καθώς και η σύσταση τους σε σάκχαρο , πρωτείνες, ερυθρά αιμοσφαίρια , λευκά αιμοσφαίρια.

Εξετάσεις ηπατικής λειτουργίας: Είναι μια διαδικασία κατά την οποία ελέγχεται ένα δείγμα αίματος για την μέτρηση ενζύμων που απελευθερώνονται από το ήπαρ. Μια μη φυσιολογική τιμή αυτών των ενζύμων μπορεί να είναι μια ένδειξη, οτι ο καρκίνος έχει εξαπλωθεί στο ήπαρ. Μπορούν επίσης να αυξήσουν τα επίπεδα αυτών των ενζύμων και άλλες παθολογικές  καταστάσεις εκτός από τον καρκίνο.

Ενδοφλέβια πυελογραφία: Σε αυτή την εξέταση γίνονται μια σειρά ακτινογραφιών των νεφρών, των ουρητήρων και της ουροδόχου κύστης με σκοπό την διάγνωση καρκίνου σε αυτά τα όργανα. Ένα σκιαγραφικό μέσο χορηγείται ενδοφλεβίως. Καθώς το σκιαγραφικό αποβάλλεται από τους νεφρούς , τους ουρητήρες και την ουροδόχο κύστη, λαμβάνονται ακτινογραφίες με σκοπό την ανάδειξη παθολογικής ή όχι οντότητας.

 

 καρκίνος_νεφρού.jpg

Εικόνα 3.Ενδοφλέβιος πυελογραφία ,η οποία δείχνει ευμεγέθη όγκο αριστερού νεφρού.

 

Υπολογιστική Αξονική Τομογραφία: Είναι μια διαδικασία κατά την οποία λαμβάνονται λεπτομερείς εικόνες περιοχών του σώματος οι οποίες λαμβάνονται από διαφορετικές γωνίες. Οι Εικόνες αυτές δημιουργούνται από έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή που είναι συνδεδεμένος με ενα μηχάνημα ακτινογραφιών. Σκιαγραφικό μέσο μπορεί να χορηγηθεί ενδοφλεβίως ή  από το στόμα  και μπορεί να βοηθήσει την απεικόνιση των ιστών και των οργάνων. Είναι βασική εξέταση επιβεβαίωσης του καρκίνου του νεφρού.

 

 4.jpg

Εικόνα 4.Υπολογιστική τομογραφία νεφρών ,με την οποία  επιβεβαιώνεται ευμεγέθης όγκος αριστερού νεφρού.

 

Μαγνητική Τομογραφία:  Είναι μια μέθοδος απεικόνισης που χρησιμοποιεί  έναν μαγνήτη, ραδιοκύματα  και έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή και δημιουργεί λεπτομερείς εικόνες του εσωτερικού του σώματος. Είναι συμπληρωματική της υπολογιστικής τομογραφίας ,για την ανάδειξη λεπτομερειών της επέκτασης του νεφρικού καρκίνο.

Βιοψία: Είναι μια εξέταση η οποία ενδείκνυται επί αμφιβολιών για την διάγνωση καρκίνου του νεφρού Για την βιοψία του νεφρού , εισάγεται μια λεπτή βελόνα στον όγκο του νεφρού και αφαιρείται ένα δείγμα ιστού. Το ιστοτεμάχιο εξετάζεται από τον παθολογοανατόμο και θέτει ή όχι την διάγνωση νεφρικού καρκίνου.

 

Ποιοι παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν την πρόγνωση και τις θεραπευτικές επιλογές;

Η πρόγνωση ( πιθανότητα ανάρρωσης ) και η θεραπεία εξαρτάται από τα ακόλουθα:

  • Το στάδιο της νόσου. Εννοούμε την τοπική και γενική επέκταση της νόσου.
  • Την ηλικία του ασθενή και την γενική κατάσταση της υγείας του.

 

Προληπτικά Μέτρα

Τα προληπτικά μέτρα περιλαμβάνουν αλλαγές ορισμένων συνηθειών, κυρίως διατροφικών, αλλά και ρύθμιση ορισμένων παθολογικών καταστάσεων, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος ανάπτυξης καρκίνου του νεφρού. Τέτοια είναι:

  1. Διακοπή καπνίσματος. Ορισμένοι διακόπτουν το κάπνισμα μόνοι τους, ενώ άλλοι έχουν ανάγκη υποστήριξης. Γι’αυτές τις περιπτώσεις υπάρχουν προγράμματα υποστήριξης ή με τη βοήθεια του ιατρικού βελονισμού. Ο ενδιαφερόμενος πρέπει να το συζητήσει με τον ιατρό του και αποφασίσουν από κοινού για τη μέθοδο βοήθειας διακοπής του καπνίσματος.

  2. Διαιτολόγιο. Προσθήκη στο διαιτολόγιο πολλά και ποικίλα φρούτα και λαχανικά, τροφές πλούσιες σε αντιοξειδωτικές ουσίες.

  3. Διατήρηση του σωματικού βάρους. Οι παχύσαρκοι πρέπει να μειώσουν και να διατηρήσουν το σωματικό τους βάρος. Γι’ αυτό πρέπει να μειώσουν τις προσλαμβανόμενες θερμίδες και να αρχίσουν σωματική άσκηση 2-3 φορές εβδομαδιαίως.

  4. Έλεγχος και ρύθμιση της αρτηριακής πιέσεως. Επί υπερτάσεως απαιτείται φαρμακευτική αγωγή .Επίσης αλλαγές στο διαιτολόγιο και σωματική άσκηση. Οι παραπάνω αλλαγές, οδηγούν σε απώλεια βάρους και καλύτερη ρύθμιση της αρτηριακής πιέσεως.

 

Θεραπεία

Η θεραπεία του πάσχοντος νεφρού, είναι χειρουργική.

Η χειρουργική περιλαμβάνει:

  1. Την ριζική αφαίρεση του πάσχοντος νεφρού με τους πέριξ ιστούς, τους τοπικούς λεμφαδένες και μπορεί να περιλαμβάνει και το σύστοιχο επινεφρίδιο.
  2. Την  αφαίρεση του όγκου με υγιή νεφρικό ιστό, η οποία και ονομάζεται μερική νεφρεκτομή.

 

 5nef.jpg

Εικόνα 5.Παρασκεύασμα από εξαιρεθέντα αριστερό νεφρό, με ευμεγέθη όγκο στον κάτω πόλο του νεφρού

 

Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται συνήθως, σε μικρούς όγκους του νεφρού <4 εκατοστών ή σε μονήρη νεφρό ή σε μειωμένη λειτουργικότητα του άλλου νεφρού.

 

Χειρουργικές Τεχνικές

Υπάρχουν δυο χειρουργικές τεχνικές :

  1. Η ανοικτή χειρουργική τεχνική αφαίρεσης του νεφρού
  2. Η λαπαροσκοπική ή υποβοηθούμενη ρομποτική τεχνική αφαίρεσης του νεφρού. Η τεχνική καθορίζεται από τον χειρουργό. Συνήθως η ανοικτή χειρουργική τεχνική χρησιμοποιείται στους μεγάλους όγκους, ενώ η λαπαροσκοπική ή υποβοηθούμενη ρομποτική σε μικρούς όγκους. Στον μεταστατικό καρκίνο του νεφρού, εκτός από τη χειρουργική αφαίρεση του πάσχοντος νεφρού, χορηγείται και φαρμακευτική αγωγή, όπως η ανοσοθεραπεία και παράγοντες αναστολής πολλαπλασιασμού των καρκινικών κυττάρων.

 

Σύνοψη

  • Ο καρκίνος του νεφρού είναι μία ασθένεια στην οποία κακοήθη κύτταρα εμφανίζονται στα νεφρικά σωληνάρια
  • Το κάπνισμα και η κακή χρήση συγκεκριμένων αναλγητικών φαρμάκων μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο για καρκίνο του νεφρού.
  • Πιθανά συμπτώματα του καρκίνου του νεφρού περιλαμβάνουν την αιματουρία και μάζα στην κοιλιακή χώρα
  • Εξετάσεις  που γίνονται στην κοιλιά και τους νεφρούς  μπορεί να οδηγήσουν στην διάγνωση καρκίνου του νεφρού.
  • Συγκεκριμένοι παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν την πρόγνωση και τις θεραπευτικές επιλογές.

 

Δρ. Δημήτριος Κ. Καραναστάσης FEBU

Συντονιστής Διευθυντής Ουρολογικού Τμήματος Γ.Ν Αθηνών «ΕΛΠΙΣ»

Αχίλλεας Δρογώσης 

Ειδικευόμενος Ουρολογικού Τμήματος Γ.Ν. Αθηνών «ΕΛΠΙΣ»

Αλέξανδρος Ι. Δρίβαλος

Ειδικευόμενος Ουρολογικού Τμήματος Γ.Ν. Αθηνών «ΕΛΠΙΣ»

 

 

 

Τελευταία τροποποίηση στις Τρίτη, 01 Μαρτίου 2016 20:37
Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(3 ψήφοι)